Një përdorim i vetëm i produkteve të duhanit me ngrohje, si IQOS, mund të shkaktojë ndryshime të menjëhershme në funksionimin e enëve të gjakut, të rrisë presionin e gjakut dhe të shkaktojë dëmtime oksiduese të ADN-së. Në këtë përfundim ka arritur një studim i ri shkencor, i publikuar më 27 tetor 2026 në revistën prestigjioze European Journal of Preventive Cardiology.
Studim: Edhe një përdorim i vetëm i IQOS mund të dëmtojë enët e gjakut dhe ADN-në
Studimi, i drejtuar nga studiues të Qendrës Mjekësore Universitare të Mainzit në Gjermani, shqyrtoi efektet e menjëhershme të përdorimit të produkteve të duhanit me ngrohje te persona të rritur dhe përgjithësisht të shëndetshëm, të cilët konsumonin duhan.
Në kërkim morën pjesë 30 persona, të cilëve fillimisht iu mat presioni i gjakut, iu morën mostra gjaku dhe iu ekzaminuan enët e gjakut me ultratinguj. Më pas, pjesëmarrësit konsumuan dy cigare me ngrohje njëra pas tjetrës, përmes pajisjes IQOS, dhe iu nënshtruan sërish të njëjtave ekzaminime.
Rezultatet treguan ndryshime të rëndësishme në organizëm, edhe pas kësaj ekspozite të vetme.
Funksioni i enëve të gjakut u përkeqësua me 11%
Një nga gjetjet kryesore ishte përkeqësimi me 11% i funksionit të enëve të gjakut, i matur përmes një testi që vlerëson aftësinë e arterieve për t’u zgjeruar kur rritet fluksi i gjakut.
Ndërkohë, presioni sistolik i gjakut u rrit mesatarisht me 3 mmHg. Studiuesit vunë re gjithashtu ndryshime në parametrat e oksigjenimit të gjakut.
Një tjetër rezultat shqetësues ishte rënia e ngopjes me oksigjen në gjakun venoz, nga rreth 71% në 46%, pas përdorimit të produkteve të duhanit me ngrohje.
U konstatuan dëmtime të ADN-së në qelizat e gjakut
Përveç ndikimit në sistemin kardiovaskular, studiuesit evidentuan edhe dëmtime oksiduese të ADN-së në qelizat e gjakut periferik.
Për këtë vlerësim u përdor testi laboratorik i njohur si “Comet assay”, i cili identifikon dëmtimet e ADN-së në qeliza.
Sipas autorëve të studimit, rezultatet tregojnë se ekspozimi ndaj duhanit me ngrohje mund të shkaktojë stres oksidativ dhe ndryshime në nivel qelizor, edhe pas një seance të vetme përdorimi.
Studiuesit vënë në pikëpyetje pretendimet për rrezik më të ulët
Produktet e duhanit me ngrohje, përfshirë IQOS, promovohen shpesh si alternativa me rrezik të reduktuar krahasuar me cigaret tradicionale, pasi duhani ngrohet në vend që të digjet.
Megjithatë, studiuesit e Mainzit theksojnë se rezultatet e tyre tregojnë se këto produkte nuk janë biologjikisht të padëmshme.
Dr. Lea Strohm, drejtuese e studimit, thekson se ekspozimi akut ishte i mjaftueshëm për të shkaktuar çrregullime në funksionimin e enëve të gjakut, ndryshime metabolike dhe dëmtime gjenetike te pjesëmarrësit.
Edhe bashkautori i studimit, profesori Thomas Münzel, nënvizon se produktet e duhanit me ngrohje vazhdojnë të çlirojnë nikotinë, e cila ndikon në funksionimin e enëve të gjakut dhe rrit presionin arterial.
Megjithatë, studiuesit bëjnë një sqarim të rëndësishëm: kërkimi vlerësoi vetëm efektet e menjëhershme pas përdorimit dhe nuk përcakton nëse dëmtimet janë të përhershme apo se çfarë pasojash sjell përdorimi i vazhdueshëm në afatgjatë. Për këtë nevojiten studime më të gjera dhe me ndjekje më të gjatë të pjesëmarrësve.
Studimi është publikuar në revistën European Journal of Preventive Cardiology me titullin “Cardiovascular and metabolic acute effects of heated tobacco products in healthy smokers” dhe vë në pikëpyetje perceptimin se produktet e duhanit me ngrohje janë një alternativë pa pasoja për shëndetin.
Burimet:
European Society of Cardiology – studimi dhe rezultatet
Studimi shkencor në European Journal of Preventive Cardiology

