I pyetur nga deputeti Agron Shehaj se a po heton SPAK mbi rregullsinë e procedurave të ndjekura për koncesionin e ndërtimit të aksit Thumanë-Kashar, kreu i SPAK Altin Dumani, tha se po bëhen verifikime në kuadër të hetimit të një tjetër çështje penale.
“S’mund të jap informaciome se është në kuadër të verifkimit dhe hetimit të një tjetër çështje penale”,- tha Dumani.
gjithë dosjen hetimore. Por si nisi kjo aferë? Rruga Thumanë-Kashar është një segment i ri autostrade 21 km i gjatë, pjesë e Korridorit Blu (Adriatiko-Jonian), që lidh nyjën Thumanë (pranë Milotit) me autostradën Tiranë-Durrës në Kashar. Ky aks është autostrada e parë e kategorisë A në Shqipëri, me 4 korsi dhe shpejtësi projektimi deri 130 km/orë. Projekti përfshin 14 nënkalime, 12 ura dhe 3 mbikalime, si dhe korsi emergjence në të dy anët, për të siguruar standarde bashkëkohore të sigurisë dhe lëvizjes. Qëllimi kryesor është të lehtësojë trafikun veri-jug, duke shmangur ngushticat ekzistuese në Fushë-Krujë dhe Vorë dhe duke afruar akses më të shpejtë drejt Aeroportit të Rinasit. Rruga u projektua si pjesë e programit qeveritar “1 Miliardë” (Partneritetet Publik-Privat të lancuara në 2017) dhe synonte të dublojë pjesërisht rrugën ekzistuese Thumanë–Fushë Krujë dhe segmentin e aeroportit të Tiranës.
Koncesionari dhe kontrata
Ndërtimi dhe mirëmbajtja e aksit iu dhanë me koncesion kompanisë shqiptare “Gener 2” sh.p.k., e cila dorëzoi një ofertë të pa kërkuar dhe përfitoi bonus në garën e hapur të vitit 2018. Gener 2 u shpall fituese në korrik 2018 ndërmjet 4 operatorëve pjesëmarrës, duke nënshkruar kontratën koncesionare me Ministrinë e Infrastrukturës dhe Energjisë. Fillimisht u parashikua një PPP 13-vjeçar me skemë “ndërtim-operim-transferim” dhe pagesa periodike nga buxheti (payments availability) për koncesionarin. Megjithatë, në janar 2019 qeveria anuloi kontratën ende pa u zbatuar, me argumentin se fondet publike të planifikuara do të ridestinoheshin për emergjenca të tjera (Pakti për Universitetin pas protestave studentore). Kompania Gener 2 e kundërshtoi anulimin në gjykatë dhe në korrik 2022 Gjykata Administrative e Apelit urdhëroi qeverinë të miratonte kontratën. Pas kësaj, palët rinegociuan kushtet duke kaluar nga modeli me pagesa buxhetore në një model koncesioni me tarifë kalimi për përdoruesit. Kontrata e re (e firmosur në 2022) parashikoi zgjerimin e afatit në 35 vjet dhe vetë-financimin e projektit nga koncesionari, në këmbim të të drejtës për tarifimin e automjeteve. Ky koncesion 35-vjeçar u lidh me konsorciumin e kryesuar nga Gener 2 sh.p.k. dhe shoqëria e saj bijë “G2 Infra” sh.p.k., e krijuar posaçërisht për këtë projekt.