Kryeministri shqiptar Edi Rama ka kritikuar mënyrën aktuale të zgjerimit të Bashkimit Evropian, duke deklaruar se premtimet për anëtarësimin e Ukrainës në BE përmes procedurës standarde janë jorealiste.
Në një intervistë për gazetën gjermane Die Welt, Rama tha se Ukraina nuk do të mund të anëtarësohet në Bashkimin Evropian nëse ndiqet rruga tradicionale e zgjerimit, edhe nëse përmbush kriteret e përcaktuara nga BE-ja.
“Shikoni Ukrainën. Ajo që i premtohet është një gënjeshtër. Në rrugën e rregullt të anëtarësimit, me të gjitha kriteret, ajo nuk do të pranohet kurrë. Të gjithë e dinë këtë”, citohet të ketë thënë Rama.
Sipas kryeministrit shqiptar, Bashkimi Evropian duhet të ndryshojë mënyrën se si e trajton procesin e zgjerimit dhe të krijojë një model më fleksibël për vendet kandidate.
Rama propozon një tjetër model për Ukrainën
Rama sugjeroi që Ukraina dhe vendet e tjera kandidate të përfshihen menjëherë në strukturat dhe formatet e punës së BE-së, ndërsa anëtarësimi i plotë të lidhet me rezultatet konkrete dhe përmbushjen e reformave.
Sipas tij, kjo do të krijonte një proces më funksional, ku vendet kandidate do të kishin një integrim real në institucionet evropiane përpara se të merrnin anëtarësimin formal.
Rama paralajmëroi gjithashtu se zgjerimi i BE-së pa reformuar mënyrën e marrjes së vendimeve mund të krijojë probleme të reja për Unionin.
“Duhet të hiqet vetoja” Premtimet për anëtarësimin
Një tjetër pikë e fortë e intervistës ishte qëndrimi i Ramës për të drejtën e vetos së vendeve anëtare të BE-së.
Kryeministri shqiptar tha se do të mbështeste heqjen e vetos kombëtare në vendimmarrjen evropiane.
Sipas tij, në një Evropë që përballet me konkurrencën ekonomike dhe teknologjike nga Shtetet e Bashkuara, Kina dhe India, nuk është e qëndrueshme që një shtet i vetëm anëtar të mund të bllokojë vendimet e të gjithë Bashkimit Evropian.
Rama e lidhi këtë problem edhe me procesin e zgjerimit në Ballkanin Perëndimor, ku mosmarrëveshjet mes vendeve anëtare kanë ndikuar në ritmin e integrimit të vendeve kandidate.
Ukraina dhe afati i vitit 2027
Deklaratat e Ramës vijnë në një kohë kur Ukraina po kërkon përshpejtimin e procesit të anëtarësimit në BE.
Komisionerja evropiane për Zgjerimin, Marta Kos, ka theksuar se anëtarësimi mbetet i bazuar në merita dhe se afatet politike nuk mund të zëvendësojnë përmbushjen e kritereve të anëtarësimit.
Sipas raportimit të Kyiv Post, Ukraina ka hapur disa kapituj të negociatave, por hapja e kapitujve nuk nënkupton automatikisht përmbushjen e të gjitha kushteve për anëtarësim.
Artikulli përmend gjithashtu kritika lidhur me ritmin e reformave në Ukrainë, përfshirë reformën në drejtësi, luftën kundër korrupsionit dhe pavarësinë e institucioneve antikorrupsion.
Rama: Evropa duhet të jetë më strategjike
Qëndrimi i kryeministrit shqiptar është se BE-ja duhet të mendojë për zgjerimin jo vetëm si një proces teknik me kapituj dhe kritere, por edhe si një çështje strategjike për të ardhmen e Evropës.
Sipas Ramës, vendet e Ballkanit Perëndimor dhe Ukraina duhet të afrohen më shpejt me strukturat evropiane, ndërsa anëtarësimi i plotë duhet të lidhet me rezultatet konkrete të reformave.
Deklaratat e tij për Ukrainën vijnë në një periudhë kur Shqipëria vetë po përparon në negociatat e anëtarësimit në Bashkimin Evropian.
Kyiv Post e vendos intervistën e Ramës në kontekstin e debatit më të gjerë për të ardhmen e zgjerimit të BE-së dhe mënyrën se si Unioni duhet të funksionojë me një numër më të madh vendesh anëtare.
