Ryanair është gjobitur me 256 milionë euro nga Autoriteti Italian i Konkurrencës, për abuzim me pozitën e tij dominuese në treg, duke kufizuar shitjen e biletave përmes agjencive online të udhëtimit.
Autoriteti deklaroi se kompania ajrore më e madhe në Evropë kishte “zbatuar një strategji abuzive për të penguar agjencitë e udhëtimit”, përmes një “strategjie të ndërlikuar” pengesash teknike për agjentët dhe pasagjerët, me qëllim që t’ua vështirësonte agjencive online shitjen e biletave të Ryanair-it dhe t’i detyronte konsumatorët të blinin vetëm përmes faqes zyrtare të kompanisë.
Gjoba lidhet me sjelljen e Ryanair-it nga prilli 2023 deri të paktën në prill 2025, njoftoi autoriteti të martën. Sipas tij, Ryanair kishte penguar agjencitë online të shisnin bileta për fluturimet e saj në kombinim me kompani të tjera ajrore dhe shërbime të ndryshme, duke dobësuar konkurrencën.
Ryanair reagoi duke deklaruar se do të ankimojë menjëherë vendimin, të cilin e cilësoi si “ligjërisht të gabuar”.
Shefi ekzekutiv i Ryanair-it, Michael O’Leary, kishte vendosur të shpallte “luftë” ndaj asaj që ai i quante agjenci udhëtimi “pirate”, si Booking.com, Kiwi dhe Kayak. O’Leary akuzoi industrinë e agjencive të udhëtimit se mashtron dhe zhvat konsumatorët e painformuar, duke vendosur tarifa shtesë dhe rritje artificiale të çmimeve të biletave.
O’Leary ishte i gatshëm të pranonte edhe ulje të shitjeve të biletave, ndërsa përpiqej të ndalonte agjencitë nga shitja e tyre, duke i detyruar pasagjerët të plotësonin formularë shtesë, gjoja për arsye sigurie. Heqja e menjëhershme e fluturimeve të Ryanair-it nga faqet e agjencive në fund të vitit 2023 shkaktoi një rënie të shitjeve për kompaninë ajrore.
Kjo rënie ndikoi në fitimet e Ryanair-it, megjithëse nuk e pengoi kompaninë irlandeze të arrinte një vlerësim rekord prej 31 miliardë eurosh, duke u renditur si kompania ajrore e dytë më e vlefshme në botë, pas Delta Air Lines të SHBA-së.
O’Leary, i njohur për stilin e tij konfrontues dhe shpeshherë me gjuhë të ashpër ndaj aeroporteve, rivalëve dhe rregullatorëve, planifikon t’ia dorëzojë drejtimin e kompanisë një pasuesi brenda pesë deri në dhjetë viteve të ardhshme. Ai do të përfitojë aksione me vlerë 111 milionë euro nëse qëndron në krye të Ryanair-it deri në fund të korrikut 2028. Ai është tashmë miliarder “në letër” falë zotërimit të aksioneve.
Duke reaguar ndaj vendimit, O’Leary deklaroi se përbën “një fyerje ndaj mbrojtjes së konsumatorit dhe ligjit të konkurrencës”.
“Interneti dhe faqja ryanair.com i kanë mundësuar Ryanair-it të shpërndajë drejtpërdrejt te konsumatorët, dhe kompania ka kaluar këto kursime prej 20% të kostove në formën e tarifave më të ulëta ajrore në Itali dhe në Evropë.
Ryanair pret me padurim ta rrëzojë me sukses këtë vendim ligjërisht të gabuar dhe gjobën absurde prej 256 milionë eurosh në gjykatë”.
Edhe përpara përplasjes me agjencitë online të udhëtimit, shumica dërrmuese e shitjeve të Ryanair-it realizoheshin përmes faqes së saj zyrtare. Megjithatë, autoriteti italian vlerësoi se kompania ishte fajtore për “abuzim me pozitën dominuese” dhe për përdorimin e “fuqisë së saj të konsiderueshme në treg” për të eliminuar këtë segment biznesi.
Taktikat e Ryanair-it përfshinin vendosjen e procedurave të njohjes së fytyrës për personat që blinin bileta përmes palëve të treta, duke pretenduar se kjo ishte e nevojshme për arsye sigurie. Gjithashtu, kompania “bllokoi plotësisht ose pjesërisht përpjekjet për rezervim nga agjencitë e udhëtimit”, përfshirë bllokimin e metodave të pagesës dhe fshirjen masive të llogarive.
Më pas, kompania ajrore “impozoi marrëveshje partneriteti” mbi agjencitë, të cilat ndalonin shitjen e fluturimeve të Ryanair-it në kombinim me kompani të tjera ajrore, dhe bllokonte rezervimet për t’i detyruar ato të nënshkruanin këto marrëveshje. Vetëm në prill të këtij viti Ryanair lejoi që faqet e agjencive të lidhen me shërbimet e saj, duke mundësuar konkurrencë reale.
Autoriteti i konkurrencës theksoi se veprimet e Ryanair-it kishin “bllokuar, penguar ose vështirësuar ndjeshëm blerjen e biletave dhe shërbimeve, ose i kishin bërë ato ekonomikisht dhe teknikisht të kushtueshme, veçanërisht kur kombinoheshin me fluturime të operatorëve të tjerë dhe/ose shërbime turistike dhe sigurimi”.
